Η γεωθερμική ενέργεια αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους ανανεώσιμους ενεργειακούς πόρους της Ελλάδας, με δυνατότητες αξιοποίησης τόσο για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας όσο και για θερμικές χρήσεις σε γεωργία, βιομηχανία και τηλεθέρμανση. Στο πλαίσιο αυτό, τον Ιούνιο του 2022 συντάχθηκε η «Συνοπτική Τεχνική Έκθεση παρουσίασης ευνοϊκών περιοχών του Ελλαδικού χώρου για τον εντοπισμό γεωθερμικών ρευστών μέσης ενθαλπίας (υψηλής θερμοκρασίας)», με στόχο την καταγραφή και αξιολόγηση των περιοχών της χώρας που παρουσιάζουν αυξημένες προοπτικές για την ανάπτυξη νέων γεωθερμικών πεδίων.
Η έκθεση βασίστηκε στην αξιοποίηση όλων των διαθέσιμων δημοσιευμένων δεδομένων της Ελληνικής Αρχής Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών (Ε.Α.Γ.Μ.Ε.), σε στοιχεία άλλων αρμόδιων φορέων, καθώς και στη διεθνή και ελληνική επιστημονική βιβλιογραφία. Μέσα από συστηματική αξιολόγηση γεωλογικών, γεωφυσικών, γεωχημικών και υδρογεωλογικών δεδομένων, εντοπίστηκαν οι περιοχές που συγκεντρώνουν τις περισσότερες ενδείξεις για την ύπαρξη γεωθερμικών ρευστών μέσης ενθαλπίας, με θερμοκρασίες που εκτιμάται ότι κυμαίνονται μεταξύ 100 και 150 βαθμών Κελσίου.
Στην ανάλυση δεν συμπεριλήφθηκαν οι ήδη μισθωμένες περιοχές γεωθερμικού ενδιαφέροντος που έχουν παραχωρηθεί στη ΔΕΗ Ανανεώσιμες Μ.Α.Ε., όπως η Μήλος, η Κίμωλος, η Πολύαιγος, η Νίσυρος, η Λέσβος και τα Μέθανα, καθώς αποτελούν ήδη αναγνωρισμένα γεωθερμικά πεδία υψηλού ενδιαφέροντος.
Μεταξύ των περιοχών που αναδείχθηκαν ως ιδιαίτερα ευνοϊκές για μελλοντική έρευνα και αξιοποίηση περιλαμβάνονται η Λεκάνη του Δέλτα Νέστου, η Λεκάνη του Δέλτα Έβρου, η Λεκάνη της Ορεστιάδας, το κεντρικό και νότιο τμήμα της Λεκάνης του Στρυμόνα, ο Στρυμονικός Κόλπος και η περιοχή του Ακροποτάμου Καβάλας, η Νότια Χίος, η Σαμοθράκη, η περιοχή της Αιδηψού στη Βόρεια Εύβοια και το Σουσάκι Κορινθίας. Οι περιοχές αυτές παρουσιάζουν γεωλογικά χαρακτηριστικά που συνδέονται με αυξημένη θερμική ροή, παρουσία βαθιών ρηγμάτων και ευνοϊκές συνθήκες κυκλοφορίας θερμών υπόγειων ρευστών.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Περιφερειακή Ενότητα Σερρών παρουσιάζει το κεντρικό και νότιο τμήμα της Λεκάνης του ποταμού Στρυμόνα, το οποίο συγκαταλέγεται στις πλέον υποσχόμενες περιοχές της χώρας. Η γεωλογική δομή της λεκάνης, σε συνδυασμό με την τεκτονική δραστηριότητα και τις ήδη γνωστές θερμικές εκδηλώσεις της ευρύτερης περιοχής, δημιουργούν σημαντικές προοπτικές για τον εντοπισμό γεωθερμικών αποθεμάτων υψηλής θερμοκρασίας. Σύμφωνα με την τεχνική έκθεση, οι συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή δικαιολογούν περαιτέρω ερευνητικές γεωτρήσεις και εξειδικευμένες μελέτες με στόχο την ακριβέστερη αποτίμηση του γεωθερμικού δυναμικού.
Η πιθανή αξιοποίηση τέτοιων γεωθερμικών πεδίων θα μπορούσε να συμβάλει σημαντικά στην ενεργειακή μετάβαση της χώρας, μειώνοντας την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα και ενισχύοντας την παραγωγή καθαρής ενέργειας. Παράλληλα, θα δημιουργούσε νέες αναπτυξιακές προοπτικές για τις τοπικές κοινωνίες, προσφέροντας δυνατότητες για θερμοκηπιακές καλλιέργειες, αγροδιατροφικές εφαρμογές, βιομηχανικές χρήσεις θερμότητας και ανάπτυξη συστημάτων τηλεθέρμανσης.
Η έκθεση υπογραμμίζει ότι η Ελλάδα διαθέτει σημαντικό, αλλά ακόμη σε μεγάλο βαθμό ανεκμετάλλευτο, γεωθερμικό δυναμικό. Η συστηματική έρευνα και η στοχευμένη αξιοποίηση των ευνοϊκών περιοχών μπορούν να αποτελέσουν βασικό πυλώνα της ενεργειακής στρατηγικής των επόμενων δεκαετιών, ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια, την περιφερειακή ανάπτυξη και την προστασία του περιβάλλοντος.
* Άρθρο του Δρ Απόστολου Αρβανίτη
Προϊσταμένου Γεωθερμίας της Ε.Α.Γ.Μ.Ε.
